آینده مراقبت از مو: ساخت فولیکول مو با چاپگر سهبعدی
تصور کنید روزی بتوانیم با استفاده از فناوریهای پیشرفته، پوست و موی آسیبدیده را به طور کامل بازسازی کنیم. این رؤیا دیگر دور از دسترس نیست! محققان با موفقیت از فناوری
چاپ سهبعدی زیستی (Bioprinting) برای ساخت مدلهای سهبعدی از پوست انسان استفاده کردهاند که شامل ساختارهای پیچیدهای مانند فولیکولهای مو هستند. این دستاورد یک گام بزرگ رو به جلو در علم پزشکی است، چرا که تاکنون مدلهای مصنوعی پوست فاقد این ساختارهای پیچیده بودند.
پوست انسان از سه لایه اصلی تشکیل شده است:
هیپودرم، درم و اپیدرم. فولیکول مو، که واحد پیلوسبیسه (Pilosebaceous unit) را به همراه غدد چربی تشکیل میدهد، یک “اندام کوچک” پیچیده در پوست محسوب میشود. این ساختار به دلیل توانایی خود در بازسازی پیوسته و همچنین نقش حیاتی در ترمیم زخم، از اهمیت بالایی برخوردار است. در این روش انقلابی، محققان سلولهای بنیادین پوستی را به صورت کروی (spheroids) در میآورند. این کرویها، که از سلولهای پاپیلای پوستی (DPCs) و سلولهای رگهای خونی (HUVECs) تشکیل شدهاند، با دقت بالا درون یک لایه درمال از پیش ساخته شده حاوی فیبروبلاست چاپ میشوند. در نهایت، بافت حاصل پس از بلوغ، ساختارهایی شبیه به فولیکول مو را با مهاجرت کراتینوسیتها و ملانوسیتها توسعه میدهد. این مدل از نظر ساختار و ترکیب، شباهت زیادی به بافت طبیعی پوست پیدا میکند.
این تکنولوژی نویدبخش کاربردهای انقلابی در
پزشکی بازساختی است. برای مثال، میتوان از این بافتهای مهندسیشده به عنوان پیوند پوستی در بیماران سوختگی یا برای آزمایش ایمنی و کارایی محصولات آرایشی و شیمیایی استفاده کرد. همچنین، این روش یک رویکرد جدید برای درمان
ریزش مو ارائه میدهد، چرا که تا پیش از این، سلولهای پاپیلای پوستی انسانی در محیط آزمایشگاهی توانایی خود را برای بازسازی فولیکول مو از دست میدادند. این تحقیق، افقهای جدیدی را برای یافتن راهحلهای مؤثر و پایدار در زمینه درمان بیماریهای پوستی و ریزش مو باز میکند.
منبع: Motter Catarino, C., Schuck, D. C., Dechiario, L. L., & Karande, P. (2023). Incorporation of hair follicles in 3D bioprinted models of human skin.
Science Advances, 9(41), eadg0297.
